Τι ελέγχεις πριν στείλεις κρύπτο; Λίστα 6 βημάτων

Μια συναλλαγή κρύπτο δεν έχει κουμπί «αναίρεση». Το γράφει καθαρά η ethereum.org: όταν επιβεβαιωθεί, δεν ακυρώνεται. Άρα ο χρόνος για να προσέξεις είναι πριν πατήσεις «Αποστολή» ή «Υπογραφή». Παρακάτω υπάρχουν 6 βήματα, από το «πριν στείλω» ως το «πριν υπογράψω». Η ethereum.org γράφει για το Ethereum, και τα αποδίδουμε με δικά μας λόγια. Δεν τα γενικεύουμε σε κάθε blockchain.

Βήμα 1: Πώς βάζω τη διεύθυνση χωρίς λάθη;

Μην την πληκτρολογείς με το χέρι. Η ethereum.org προειδοποιεί ότι έτσι γίνονται εύκολα λάθη που κοστίζουν χρήματα. Αντίγραψε τη διεύθυνση από την πηγή της, για παράδειγμα από το πορτοφόλι του παραλήπτη, και επικόλλησέ τη.

Η πηγή τονίζει επίσης να ταιριάζει η διεύθυνση ακριβώς με αυτή του παραλήπτη. Το «σχεδόν ίδια» δεν αρκεί.

Βήμα 2: Τι ελέγχω μετά την επικόλληση;

Υπάρχει ένα πρόβλημα που δεν φαίνεται. Η Microsoft περιγράφει κακόβουλο λογισμικό που στοχεύει πορτοφόλια (το λέει «cryware»). Όταν αντιγράφεις μια διεύθυνση, το λογισμικό αντικαθιστά το περιεχόμενο του πρόχειρου, του clipboard, δηλαδή της προσωρινής μνήμης αντιγραφής, με τη διεύθυνση του επιτιθέμενου. Η συμβουλή της Microsoft είναι να ξαναελέγξεις ότι η διεύθυνση είναι όντως αυτή που δείχνει το πορτοφόλι.

Εμείς προσθέτουμε μια δική μας πρακτική: σύγκρινε ολόκληρη τη διεύθυνση, όχι μόνο την αρχή και το τέλος. Μην βασίζεσαι στο ότι «μοιάζει». Αυτό δεν προέρχεται από την Microsoft, είναι συμβουλή της συντακτικής ομάδας.

Το Bitcoin.org σημειώνει ότι ακόμη και ένας υπολογιστής συνδεδεμένος στο ίντερνετ είναι ευάλωτος σε κακόβουλο λογισμικό. Άρα ο έλεγχος αξίζει και όταν όλα φαίνονται φυσιολογικά. Αν το πορτοφόλι σου είναι hardware, δηλαδή φυσική συσκευή, δες τη διεύθυνση και στην οθόνη της. Για τα είδη πορτοφολιού έχουμε χωριστό οδηγό: hot ή cold πορτοφόλι.

Βήμα 3: Είμαι στο σωστό δίκτυο;

Το ίδιο asset (το νόμισμα ή το token) μπορεί να υπάρχει σε πολλά δίκτυα. Η ethereum.org λέει να βεβαιωθείς ότι ο παραλήπτης χρησιμοποιεί το ίδιο δίκτυο με σένα. Αν το exchange ή το πορτοφόλι του φίλου σου περιμένει άλλο δίκτυο, ρώτα πριν στείλεις.

Αν στέλνεις προς exchange, δες στη σελίδα κατάθεσης ποιο δίκτυο δέχεται. Και η διεύθυνση ανάληψης που έχεις ορίσει στο exchange αξίζει τον ίδιο έλεγχο.

Βήμα 4: Έχω αρκετά για την αμοιβή;

Κάθε συναλλαγή έχει αμοιβή (fee), που πληρώνεται σε νόμισμα του δικού της δικτύου και αλλάζει. Η ethereum.org σημειώνει ότι το πορτοφόλι χρειάζεται αρκετό νόμισμα του δικτύου για να την καλύψει. Αν δεν έχεις, η αποστολή δεν περνά.

Υποθετικό παράδειγμα: η Μαρία θέλει να στείλει «100 μονάδες» ενός φανταστικού stablecoin σε φίλο. Επικολλά τη διεύθυνση, τη συγκρίνει ολόκληρη με αυτή που της έδωσε ο φίλος, επιβεβαιώνει ότι είναι στο ίδιο δίκτυο και βλέπει ότι έχει νόμισμα για την αμοιβή. Μόνο τότε πατά «Αποστολή».

Βήμα 5: Τι σημαίνει το «approve» και γιατί προσέχω το «απεριόριστο»;

Όταν συνδέεσαι σε μια εφαρμογή (dApp), συχνά ζητά έγκριση (approval): άδεια να μετακινεί tokens σου μέσω smart contract. Η ethereum.org συμβουλεύει να μην επιτρέπεις απεριόριστα όρια δαπάνης και να ορίζεις μόνο το ποσό που χρειάζεται η συναλλαγή. Ένα απεριόριστο όριο, γράφει, μπορεί να επιτρέψει στο contract να αδειάσει το πορτοφόλι.

Υποθετικό παράδειγμα: μια εφαρμογή ζητά «unlimited approval» για μια συναλλαγή 50 μονάδων. Αντί να το δεχτείς, ορίζεις όριο 50. Αργότερα ελέγχεις τις εγκρίσεις σου και ανακαλείς όσες δεν χρειάζονται.

Προσοχή και στα μηνύματα του τύπου «κάνε claim το airdrop σου». Αντιμετώπισέ τα με καχυποψία και μην υπογράφεις κάτι που δεν καταλαβαίνεις. Για τα σημάδια δες το ψεύτικο μήνυμα ή υποστήριξη.

Βήμα 6: Τι διαβάζω πριν υπογράψω;

Η ethereum.org το λέει ως καλή πρακτική: διάβασε το μήνυμα της συναλλαγής πριν το υπογράψεις. Δες ποιο contract ζητά πρόσβαση, σε ποια tokens και για πόσο. Αν δεν καταλαβαίνεις τι υπογράφεις, μην το υπογράφεις.

Η φράση ανάκτησης του πορτοφολιού δεν χρειάζεται για να υπογράψεις μια συναλλαγή. Αν κάτι σου τη ζητά, σταμάτα: seed phrase, πώς τη φυλάς.

Πώς ανακαλώ δικαιώματα που έδωσα ήδη;

Τα δικαιώματα δεν λήγουν μόνα τους. Η ethereum.org γράφει ότι δεν υπάρχουν ημερομηνίες λήξης στις άδειες των contracts. Συστήνει να μην δίνεις ποτέ σε έργα απεριόριστη πρόσβαση στα tokens σου και να ανακαλείς τακτικά τις εγκρίσεις.

Η ανάκληση γίνεται με εργαλείο ανάκλησης δικαιωμάτων. Είναι κι αυτή συναλλαγή, άρα έχει αμοιβή. Το να αποσυνδέσεις το πορτοφόλι από μια σελίδα δεν αφαιρεί τις άδειες που έδωσες, και πρέπει να τις ανακαλέσεις ξεχωριστά.

Τι σημαίνει αυτό για σένα;

• Αντίγραψε και επικόλλησε, μην πληκτρολογείς. Μετά σύγκρινε ολόκληρη τη διεύθυνση με την πηγή και, αν έχεις hardware πορτοφόλι, και με την οθόνη της συσκευής.
• Κλείδωσε δίκτυο και αμοιβή πριν από το κουμπί. Ρώτα τον παραλήπτη ποιο δίκτυο χρησιμοποιεί και κράτα αρκετό νόμισμα για αμοιβή.
• Όρισε μόνο το ποσό που χρειάζεται σε κάθε έγκριση. Αν κάτι ζητά απεριόριστη πρόσβαση, ξανασκέψου αν το χρειάζεσαι.
• Έλεγχε περιοδικά τις εγκρίσεις σου και ανάκαλε όσες δεν χρησιμοποιείς.

Η λίστα μειώνει τον κίνδυνο, δεν τον μηδενίζει. Όσο προσεκτικός κι αν είσαι, μια λάθος υπογραφή δεν γυρίζει πίσω.